Ιωάννης Καποδίστριας

Identity area

Type of entity

Person

Authorized form of name

Ιωάννης Καποδίστριας

Parallel form(s) of name

  • Ioannis Kapodistrias
  • Giovanni Capodistria
  • Иван Антонович Каподистрия‎‎

Standardized form(s) of name according to other rules

    Other form(s) of name

    • Ιωάννης Αντωνίου Καποδίστριας
    • Κόμης Ιωάννης Καποδίστριας
    • Καποδίστριας, Ιωάννης

    Identifiers for corporate bodies

    Description area

    Dates of existence

    1776-1831

    History

    Ήταν Έλληνας διπλωμάτης, πολιτικός, ιατρός και κάτοχος του τίτλου ευγενείας του κόμη. Διετέλεσε υπουργός εξωτερικών της Ρωσικής Αυτοκρατορίας και αργότερα ως πρώτος κυβερνήτης του νέου ελληνικού κράτους τη μεταβατική περίοδο κατά την οποία η χώρα τελούσε υπό την προστασία των Μεγάλων Δυνάμεων.Όταν ο Αλή πασάς απείλησε με επίθεση την Λευκάδα στάλθηκε εκεί τον Ιούνιο του 1807 ώστε να συντονίσει τις στρατιωτικές επιχειρήσεις και να προετοιμάσει την άμυνα του νησιού. Με την παραχώρηση των Επτανήσων από τον τσάρο Αλέξανδρο Α΄ της Ρωσίας στους Γάλλους του Ναπολέοντα Α΄ το καλοκαίρι του 1807, αποσύρθηκε και το 1809 έφτασε στην Πετρούπολη οπού εντάχθηκε στη ρωσική διπλωματική υπηρεσία. Στην ρωσική πρωτεύουσα γνώρισε την Ρωξάνδρα Στούρτζα, την μόνη γυναίκα που τον συγκίνησε. Το 1811 έγινε ακόλουθος στη ρωσική πρεσβεία της Βιέννης και το καλοκαίρι του 1812 διορίστηκε επικεφαλής του διπλωματικού γραφείου του αρχιστράτηγου των ρωσικών δυνάμεων στη στρατιά του Δούναβη, όπου παρέμεινε σε όλη την διάρκεια της γαλλικής εισβολής του Ναπολέοντα. Όταν ο πόλεμος Ρωσίας-Γαλλίας μεταφέρθηκε στην κεντρική Ευρώπη, ο Καποδίστριας υπηρέτησε ως επικεφαλής της πολιτικής- διπλωματικής Γραμματείας του αρχιστράτηγου Μπάρκλευ ντε Τόλλυ. Ο τσάρος εκτιμώντας τις ικανότητες του Καποδίστρια τον έστειλε στην Ελβετία, οπού πρωταγωνίστησε στις διαπραγματεύσεις για την ουδετερότητα, ενότητα και ανεξαρτησία των Ελβετών. Κεντρικός ήταν ο ρόλος στο Συνέδριο της Βιέννης, κατά τη διάρκεια του οποίου ίδρυσε την Φιλόμουσο Εταιρεία. Το Σεπτέμβριο του 1815 ο τσάρος τον διόρισε Γραμματέα του Κράτους για τις εξωτερικές υποθέσεις και το Νοέμβριο ο Καποδίστριας υπέγραψε τη Συνθήκη των Παρισίων για λογαριασμό της Ρωσίας. Από τις αρχές του 1816 ζούσε και εργαζόταν στο Υπουργείο Εξωτερικών στην Πετρούπολη και μοιραζόταν τις υποθέσεις με τον Νέσελροντ. Γρήγορα ο Καποδίστριας κέρδισε τη φήμη του έξυπνου και πεφωτισμένου ευπατρίδη, προστάτη των τεχνών και των επιστημών και έχαιρε μεγάλου σεβασμού στους λογοτεχνικούς κύκλους. Στις αρχές του 1817 ο Νικόλαος Γαλάτης τον πληροφόρησε για τα επαναστατικά σχέδια της Φιλικής Εταιρείας. Το 1819 επισκέφθηκε την Κέρκυρα και μετέβη στο Λονδίνο και το Παρίσι για να διαμαρτυρηθεί για την καταπιεστική πολιτική του αρμοστή Μαίτλαντ. Όταν το 1820 τον συνάντησε ο Εμμανουήλ Ξάνθος για να τον πείσει να αναλάβει την ηγεσία της Φιλικής Εταιρείας και να τεθεί επικεφαλής της προσπάθειας των Ελλήνων στην προετοιμασία της εξέγερσής τους, ο Καποδίστριας αρνήθηκε.

    Με την έναρξη της ελληνικής επανάστασης του 1821 προσπάθησε να επιτύχει στρατιωτική εμπλοκή Ρωσίας και Πύλης, χωρίς όμως αποτέλεσμα. Αποτυγχάνοντας να μετατρέψει την πολιτική του Τσάρου υπέρ των Ελλήνων, αναχώρησε με άδεια από την ρωσική διπλωματική υπηρεσία για τη Γενεύη, όπου διέμεινε από το 1822 έως το 1827.

    Στις 14 Απριλίου 1827 η Γ΄ Εθνοσυνέλευση της Τροιζήνας τον εξέλεξε με επταετή θητεία πρώτο κυβερνήτη της Ελλάδας, όπου έφτασε τον Ιανουάριο του 1828. Ως κυβερνήτης διακήρυξε την ίδρυση της Ελληνικής Πολιτείας και της Εθνικής Τράπεζας και προώθησε σημαντικές μεταρρυθμίσεις για την αναδιοργάνωση της κρατικής μηχανής, καθώς και για τη θέσπιση του νομικού πλαισίου της νέας πολιτείας. Επίσης, αναδιοργάνωσε τις ένοπλες δυνάμεις σε τακτικά σώματα υπό ενιαία διοίκηση. Προσπάθησε και πέτυχε παράλληλα την επέκταση των συνόρων του νέου κράτους και την κατοχύρωση της ελληνικής ανεξαρτησίας. Ο συγκεντρωτικός τρόπος άσκησης της εξουσίας τον έφερε σε προστριβές με τους τοπικούς αξιωματούχους, με αποτέλεσμα τη δολοφονία του στις 27 Σεπτεμβρίου 1831, στο Ναύπλιο, από τον Κωνσταντίνο και Γεώργιο Μαυρομιχάλη, που ήταν συγγενείς του Πετρόμπεη Μαυρομιχάλη, σε αντίποινα της φυλάκισης του τελευταίου. Η σορός του κυβερνήτη μεταφέρθηκε τον Απρίλιο του 1832 στην Κέρκυρα από τον αδελφό του Αυγουστίνο και ενταφιάστηκε στην Ι. Μ. Πλατυτέρας δίπλα από τον τάφο του πατέρα του, Αντωνίου Μαρία Καποδίστρια.

    Places

    Επτάνησα
    Ναύπλιο
    Αίγινα
    Αγία Πετρούπολη
    Ελβετία

    Legal status

    Functions, occupations and activities

    Ιατρός (1797–1799).
    Γραμματέας του Συνεδρίου στα Επτάνησα (1801–1803).
    Γραμματέας της Επικράτειας, υπουργός εξωτερικών, εσωτερικών και ναυτικών (1803–1807).
    Διπλωματικός Ακόλουθος στην πρεσβεία Βιέννης (1811–1812).
    Επικεφαλής του Διπλωματικού Γραφείου του Ναυάρχου Τσιτσαγκόφ (1812).
    Ειδικός Απεσταλμένος στην Ελβετία, πληρεξούσιος Υπουργός (1813–1814).
    Υπουργός Εξωτερικών στην Ρωσία (1816–1822).
    Κυβερνήτης της Ελλάδος (1828–183).

    Mandates/sources of authority

    Internal structures/genealogy

    Βίττορ Καποδίστριας
    Γερόλυμος Καποδίστριας, γενάρχης του κλάδου της Κοντράδας των Μουράγιων
    Βιάρος Καποδίστριας, γιος του Βίκτωρα
    Νικόλαος Καποδίστριας, ευγενής και γιος του Βιάρου
    Αντώνιος Καποδίστριας, γιος του Βιάρου
    Βιάρος Καποδίστριας, γιατρός και γιος του Αντωνίου
    Αντώνιος-Μαρία Καποδίστριας, πολιτικός και γιος του Βιάρου
    Βιάρος Καποδίστριας, πολιτικός και γιος του Αντωνίου - Μαρία
    Ιωάννης Καποδίστριας, υπουργός εξωτερικών της Ρωσίας, κυβερνήτης της Ελλάδας και γιος του Αντωνίου-Μαρία
    Αυγουστίνος Καποδίστριας, προσωρινός πρωθυπουργός της Ελλάδας και γιος του Αντωνίου - Μαρία
    Γεώργιος Καποδίστριας, έμπορος και γιος του Αντωνίου - Μαρία
    Αντώνιος-Μαρία Καποδίστριας, λόγιος, βουλευτής και γιος του Γεωργίου
    Γεώργιος Καποδίστριας, σύζυγος Ελένης Καραπάνου και γιος του Αντώνιου - Μαρία
    Μαρία Καποδίστρια, δήμαρχος Κέρκυρας, σύζυγος Σταματίου Δεσύλλα και κόρη του Γεωργίου
    Ιωάννης Καποδίστριας, δικηγόρος, διπλωμάτης και γιος του Αντώνιου-Μαρία
    Βιάρος-Αυγουστίνος Καποδίστριας, μηχανολόγος - μηχανικός ΕΜΠ, τελευταίος άρρην απόγονος και γιος του Ιωάννη
    Ναταλία Καποδίστρια, ηθοποιός, κόρη του Βιάρου-Αυγουστίνου.

    General context

    Ελληνική Επανάσταση, Διαφωτισμό, Ιερά Συμμαχία, Φιλελληνισμός.

    Relationships area

    Related entity

    Οικογένεια Καποδίστρια (1375-)

    Identifier of related entity

    GRIHU-LISA_FMK

    Category of relationship

    family

    Dates of relationship

    1776 - 1831

    Description of relationship

    Related entity

    Εθνική Χρηματιστική Τράπεζα (1828-1834)

    Identifier of related entity

    GRIHU-LISA_B

    Category of relationship

    associative

    Dates of relationship

    1828 - 1834

    Description of relationship

    Access points area

    Subject access points

    Place access points

    Occupations

    Control area

    Authority record identifier

    GRIHU-LISA_IK0

    Maintained by

    Institution identifier

    GRIHU-LISA

    Rules and/or conventions used

    ΔΙΠΚΑΕ / ISAAR (CPF) 2η έκδοση

    Status

    Final

    Level of detail

    Full

    Dates of creation, revision and deletion

    15/03/2026

    Language(s)

    • Greek

    Script(s)

    • Greek

    Maintenance notes

    Δέσποινα Βαΐλου 106/23