Ελληνικό Λογοτεχνικό και Ιστορικό Αρχείο (ΕΛΙΑ)

• Ελληνικό Λογοτεχνικό και Ιστορικό Αρχείο του Μορφωτικού Ιδρύματος Εθνικής Τραπέζης
• ELIA-MIET

Το ΕΛΙΑ ιδρύθηκε το 1980 από τον Μάνο Χαριτάτο και τον Δημήτρη Πόρτολο, με τη μορφή μη κερδοσκοπικού σωματείου. Το 1997 ξεκίνησε η λειτουργία του ΕΛΙΑ και στη Θεσσαλονίκη. Από το 2009 αποτελεί τμήμα του Μορφωτικού Ιδρύματος της Εθνικής Τραπέζης (ΜΙΕΤ).

Το ΕΛΙΑ στη Θεσσαλονίκη ιδρύθηκε το 1997. Διαθέτει πλήθος αρχείων και φωτογραφιών που αφορούν τη Βόρεια Ελλάδα, βιβλιοθήκη, αναγνωστήριο και εκθεσιακό χώρο. Στο ΕΛΙΑ διατηρείται ένας μικρός μουσειακός χώρος με την οικοσκευή του λογοτέχνη της πόλης, Νίκου-Αλέξη Ασλάνογλου.

Το ΕΛΙΑ στην Αθήνα στεγάζεται στην Πλάκα, στην οδό Αγίου Ανδρέου 5 και Αγίου Ανδρέου 4, στη Θεσσαλονίκη στεγάζεται στη βίλα Καπαντζή στην οδό Βασιλίσσης Όλγας 108.

νόμος 2121/1993
νόμος 2472/1997
Ν.2121/1993 περί πνευματικής ιδιοκτησίας.
νόμο περί πνευματικής ιδιοκτησίας (copyright) N. 2121/1993­­.
νόμο περί πνευματικής ιδιοκτησίας (copyright) N. 2121/1993­­.

ΕΛΙΑ Θεσσαλονίκης

Μαργαρίτα Καλαφάτη

Γιώργος Κουμαρίδης

Το ΕΛΙΑ συγκεντρώνει μεγάλο αριθμό ιδιωτικών αρχείων (προσώπων, οικογενειών, συλλόγων, εταιρειών κ.ά.). Στη συλλογή αρχείων διακρίνονται δύο κυρίως ενότητες: ιστορικά αρχεία και αρχεία λογοτεχνίας. Έχει ακόμα τμήματα ελληνισμού Αιγύπτου και παραστατικών τεχνών, καθώς και φωτογραφικό αρχείο.

Ώρες λειτουργίας αναγνωστηρίου:

Τρίτη-Παρασκευή 9.00-14.00

Τα Ιστορικά Αρχεία, Αρχεία Λογοτεχνίας, Φωτογραφικά Αρχεία, Αρχεία Παραστατικών Τεχνών, το Αρχείο Ελληνισμού Αιγύπτου και Συλλογή Χαρτών και το ΕΛΙΑ Θεσσαλονίκης μπορούν να επισκεφθούν με ραντεβού.

Ο Κανονισμός λειτουργίας των αναγνωστηρίων του ΕΛΙΑ:

Η πρόσβαση στο υλικό και η χρήση του επιτρέπεται ύστερα από συνεννόηση με τον υπεύθυνο κάθε συλλογής, ανάλογα με την κατάσταση διατήρησης και το στάδιο ταξινόμησής του.
Κάθε ενδιαφερόμενος δικαιούται να μελετά το υλικό της βιβλιοθήκης, αφού πρώτα εγγραφεί ως μέλος της. Η εγγραφή είναι δωρεάν και γίνεται με βάση τα στοιχεία της αστυνομικής ταυτότητας. Για την μελέτη στο αναγνωστήριο της βιβλιοθήκης οι ερευνητές πρέπει να αφήνουν την κάρτα μέλους στην υποδοχή και να την παραλαμβάνουν κατά την έξοδο από το χώρο.
Ανάλογα με την συλλογή που τον ενδιαφέρει, ο ερευνητής πρέπει να συμπληρώσει τα αντίστοιχα έντυπα για τη χρήση και την πιθανή αναπαραγωγή υλικού.
Οι ερευνητές πριν παραλάβουν το υλικό που θα μελετήσουν πρέπει να αφήνουν τα προσωπικά τους αντικείμενα (τσάντες, σακίδια κ.λπ.) στις θυρίδες φύλαξης κρατώντας τα απαραίτητα για τη μελέτη.
Κάθε ερευνητής μπορεί να ζητήσει μέχρι πέντε (5) φακέλους/κουτιά αρχείων και μέχρι πέντε (5) τίτλους βιβλίων ή περιοδικών ημερησίως. Για τα Αρχεία Παραστατικών Τεχνών και τις συλλογές Εφημέρων και Χαρτών πρέπει να προηγείται συνεννόηση (τηλεφωνική ή ηλεκτρονική επικοινωνία) με τους υπεύθυνους.
Κάθε ερευνητής πρέπει να μεταχειρίζεται το υλικό με προσοχή και σεβασμό, γνωρίζοντας ότι κατά κανόνα είναι μοναδικό και αναντικατάστατο. Θα πρέπει να προσέχει να μην προκαλεί φθορά στα τεκμήρια και να μην επεμβαίνει για κανένα λόγο στη σειρά/τάξη του υλικού. Μετά τη χρήση του, το υλικό πρέπει να επιστρέφεται στους υπεύθυνους των αναγνωστηρίων στην κατάσταση και στη μορφή που του παραδόθηκε προς μελέτη.
Κατά τη μελέτη του υλικού, δεν επιτρέπεται η χρήση στυλό, παρά μόνο μολυβιού. Οι ερευνητές πρέπει να κρατούν σημειώσεις δίπλα από τα έγγραφα ή τα έντυπα που μελετούν, ακουμπώντας τα χαρτιά ή τα τετράδιά τους πάνω στο τραπέζι και όχι πάνω στα τεκμήρια.
Η πρόσβαση στα βιβλιοστάσια και στα αρχειοστάσια δεν επιτρέπεται στους ερευνητές.
Στους χώρους του ΕΛΙΑ δεν επιτρέπεται το κάπνισμα, το φαγητό και το ποτό.
Κατά τη διάρκεια της μελέτης στα αναγνωστήρια οι ερευνητές πρέπει να έχουν σε αθόρυβη λειτουργία τα κινητά τους τηλέφωνα.
Οι ερευνητές παρακαλούνται να καταθέτουν στο ΕΛΙΑ-ΜΙΕΤ ένα ηλεκτρονικό ή έντυπο αντίτυπο της μελέτης, έκδοσης ή όποιας άλλης μορφής πνευματικού προϊόντος προκύπτει από τη χρήση των συλλογών.

Περιορισμένη και επιλεκτική αναπαραγωγή του υλικού επιτρέπεται μόνο με φωτογράφηση των τεκμηρίων από τους ερευνητές, ύστερα από συνεννόηση με τους υπευθύνους των αρχείων. Στην περίπτωση αυτή οι ερευνητές πρέπει να συμπληρώνουν το δελτίο αναπαραγωγής αρχειακού υλικού. Η φωτογράφιση επιτρέπεται σε ποσοστό 10% της κάθε αρχειακής ενότητας. Ο ερευνητής υποχρεούται να έχει μαζί του το καλώδιο της ψηφιακής μηχανής, ώστε να μπορεί να γίνεται ο έλεγχος από τον υπεύθυνο της συλλογής.

Η δημοσίευση εικόνας αρχειακού τεκμηρίου πρέπει να συνοδεύεται απαραίτητα από τη γνωστοποίηση προέλευσης, με την ένδειξη: ΕΛΙΑ-ΜΙΕΤ, καθώς και την επιμέρους συλλογή. (π.χ., Τμήμα Αρχείων, Φωτογραφικό Αρχείο, Συλλογή Καρτ Ποστάλ κ.λπ.).

Η αναπαραγωγή του υλικού είναι περιορισμένη και γίνεται ύστερα από συνεννόηση με τους βιβλιοθηκονόμους οι οποίοι αποφασίζουν εάν και σε ποιο ποσοστό το υλικό επιδέχεται αναπαραγωγή, λαμβάνοντας υπόψη τη φυσική του κατάσταση. Οι τιμές χρέωσης περιλαμβάνουν την εργασία του υπεύθυνου για την εξυπηρέτησή, το κόστος του μέσου και της αναπαραγωγής περιλαμβανομένου του Φ.Π.Α. 23%, καθώς και τα δικαιώματα χρήσης του υλικού, όπως τα έχει ορίσει το ΕΛΙΑ. Τα τέλη είναι για μία και μοναδική χρήση. Δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας δεν εκχωρούνται.

Η χρήση σαρωτών, φωτογραφικών μηχανών και φορητών υπολογιστών είναι δυνατή μόνο μετά από σχετική συνεννόηση με τους βιβλιοθηκονόμους.

Η δημοσίευση εικόνας συνοδεύεται απαραίτητα από τη γνωστοποίηση προέλευσης, με την ένδειξη: ΕΛΙΑ, καθώς και την επιμέρους συλλογή. (π.χ., Τμήμα Αρχείων, Φωτογραφικό Αρχείο, Συλλογή Καρτ Ποστάλ, Βιβλιοθήκη κ.λπ.).

Έκπτωση στους φοιτητές γίνεται κατόπιν επίδειξης φοιτητικής ταυτότητας. Απόδειξη πληρωμής για το κόστος αναπαραγωγής του υλικού είναι υποχρεωτική για όλους.

Το Φ.Α. χορηγεί ψηφιακά αντίγραφα από τα τεκμήρια των συλλογών του με χρέωση. Το κόστος αντιστοιχεί στο είδος του ψηφιακού αντιγράφου που χορηγείται. Δεν χρεώνονται πνευματικά δικαιώματα.

ISDIAH International Standard for Describing Institutions with Archival Holdings, 1st ed., International Council on Archives, 2008.

2026-08-29 (Ημερομηνία δημιουργίας)

• Ελληνικά

https://www.elia.org.gr/

Καρακομνηνού, Ελένη