ΕΛΙΑ Ελληνικό Λογοτεχνικό και Ιστορικού Αρχείο

Περιοχή αναγνώρισης

Κωδικός αναγνώρισης

GR-ELIA

Καθιερωμένες μορφές του ονόματος

ΕΛΙΑ Ελληνικό Λογοτεχνικό και Ιστορικού Αρχείο

Παράλληλες μορφές του ονόματος

  • Greek Literary and Historical Archive

Άλλες μορφές του ονόματος

    Τύπος

    • Δημοτικό

    Περιοχή επαφής

    Γιώργος Κουμαρίδης

    Τύπος

    Διεύθυνση

    Οδός

    Τοποθεσία

    Περιοχή

    Όνομα Χώρα

    Ταχυδρομικός Κωδικός

    Τηλέφωνο

    2310295176,

    Fax

    2310853380

    Email

    Σημείωση

    Περιοχή περιγραφής

    Ιστορικό

    Στις συλλογές του Ελληνικού Λογοτεχνικού και Ιστορικού Αρχείου (ΕΛΙΑ) σώζονται τα πλούσια ίχνη δύο αιώνων. Αρχεία, έντυπα, φωτογραφίες, χάρτες και εφήμερα μας επιτρέπουν να γνωρίζουμε, να κατανοούμε και να ανασυνθέτουμε με πολλούς τρόπους πτυχές της ιστορίας και του πολιτισμού της νεότερης Ελλάδας.

    Το ΕΛΙΑ ιδρύθηκε το 1980 από τον Μάνο Χαριτάτο και τον Δημήτρη Πόρτολο, με τη μορφή μη κερδοσκοπικού σωματείου. Το 1997 ξεκίνησε η λειτουργία του ΕΛΙΑ και στη Θεσσαλονίκη. Από το 2009 αποτελεί τμήμα του Μορφωτικού Ιδρύματος της Εθνικής Τραπέζης (ΜΙΕΤ).

    Το ΕΛΙΑ είναι μία από τις βασικότερες εστίες προαγωγής και παραγωγής έρευνας στο χώρο των ανθρωπιστικών σπουδών. Κατέχει τον μεγαλύτερο αριθμό αρχείων ιστορικών προσώπων και προσώπων των γραμμάτων και τεχνών, σε σύγκριση με οποιονδήποτε ομοειδή φορέα, όπως λ.χ. η Γεννάδειος βιβλιοθήκη και το Μουσείο Μπενάκη. Στο τμήμα αρχείων αυτή τη στιγμή φυλάσσονται περισσότερα από 1.300 αρχεία. Ανάμεσά τους ξεχωρίζουν αρχεία της Επανάστασης του 1821, αρχεία πρωθυπουργών όπως ο Ε. Βενιζέλος και ο Χ. Τρικούπης, καθώς και αρχεία λογοτεχνών όπως ο Α. Βαλαωρίτης, ο Α. Σικελιανός και ο Σ. Τσίρκας.

    Ως πηγή μελέτης αρχείων και εντύπων το τμήμα ελληνισμού Αιγύπτου του ΕΛΙΑ είναι μοναδικό σε πλούτο και σημασία, με σημαντικότερο πρόσκτημα το αρχείο της ελληνικής κοινότητας Αλεξάνδρειας.

    Στο τμήμα παραστατικών τεχνών φυλάσσονται αρχεία και έντυπα που αφορούν την ελληνική καλλιτεχνική παραγωγή στο θέατρο, τον κινηματογράφο, τη μουσική και τον χορό από τον 19ο αιώνα ως σήμερα. Ανάμεσα στις πολύτιμες πηγές της συλλογής συγκαταλέγονται τα αρχεία Κατίνας Παξινού και Αλέξη Μινωτή, Έλλης Λαμπέτη, Άννας Συνοδινού, Πέλου και Αλέκας Κατσέλη, Μάριου Πλωρίτη.

    Το Φωτογραφικό Αρχείο, με 400.000 φωτογραφίες από τα μέσα του 19ου και μέχρι το τέλος του 20ού αιώνα, περιλαμβάνει πορτρέτα διακεκριμένων μορφών της πολιτικής, λογοτεχνικής, καλλιτεχνικής και οικονομικής ζωής, αλλά και αγνώστων, σε όλες τις εκφάνσεις του καθημερινού βίου, τοπία από όλη την επικράτεια, εικόνες από τα κρίσιμα ιστορικά γεγονότα (Βαλκανικοί, Μικρασιατική Εκστρατεία, Αλβανικό Μέτωπο, Δεκεμβριανά κ.ά.), αρχεία επαγγελματιών και ερασιτεχνών φωτογράφων. Στο Φωτογραφικό Αρχείο περιλαμβάνεται και η συλλογή περισσότερων από 10.000 καρτ-ποστάλ.

    Το επιστημονικό ενδιαφέρον για τα εφήμερα τεκμήρια είναι σχετικά πρόσφατο και το ΕΛΙΑ είναι ένας από τους πρώτους φορείς στην Ελλάδα που ενδιαφέρθηκαν για τη διάσωση και την αξιοποίηση τέτοιου υλικού. Το τμήμα εφήμερων τεκμηρίων διασώζει χαρτώα τεκμήρια που κατασκευάστηκαν για να εξυπηρετήσουν έναν συγκεκριμένο σκοπό, χωρίς την πρόθεση να διατηρηθούν μετά τη χρήση τους. Τα φαινομενικά ασήμαντα τεκμήρια της καθημερινότητας —ετικέτες, εισιτήρια, μετοχές και ομολογίες, διπλώματα, προεκλογικές αφίσες, διαφημιστικό υλικό κ.ά. ξεπερνούν τις 10.000.

    Η Βιβλιοθήκη του ΕΛΙΑ περιέχει περισσότερους από 100.000 τίτλους βιβλίων, περιοδικών, ημερολογίων και εφημερίδων καλύπτοντας την εκδοτική δραστηριότητα του19ου και 20ού αιώνα στην Ελλάδα και κατατάσσεται ανάμεσα στις σημαντικότερες και σε ορισμένες ενότητες στις πιο ενημερωμένες βιβλιοθήκες της χώρας.

    Η συλλογή ελληνικών εντύπων (βιβλίων και περιοδικών) του 19ου αιώνα είναι μία από τις πληρέστερες στον κόσμο. Πλήθος σπάνιων ή μοναδικών αντιτύπων διασώζονται στο ΕΛΙΑ που αποτέλεσε και αποτελεί βασικό αρωγό στη σύνταξη της Ελληνικής Βιβλιογραφίας του 19ου αιώνα από τον Φίλιππο Ηλίου και στη συνέχεια από την Πόπη Πολέμη και το Βιβλιολογικό Εργαστήρι (την τελευταία δεκαετία σε συνεργασία με το Μουσείο Μπενάκη). Η συλλογή του ημερήσιου και περιοδικού Τύπου περιλαμβάνει 10.000 περίπου τίτλους εφημερίδων, περιοδικών και ημερολογίων, κάποιους από αυτούς σε πλήρεις σειρές και εκτείνεται χρονικά από τις αρχές του 19ου αι. και τα προεπαναστατικά χρόνια μέχρι τις ημέρες μας. Ας σημειωθεί ότι με τη μεταφορά της Εθνικής Βιβλιοθήκης στο νέο κτήριο, η βιβλιοθήκη του ΕΛΙΑ καθίσταται η μεγαλύτερη βιβλιοθήκη στο κέντρο της πόλης.

    Η συλλογή χαρτών του ΕΛΙΑ περιλαμβάνει περισσότερα από 2.000 φύλλα χαρτών της περιόδου 1830-1950, κυρίως του ελλαδικού και του βαλκανικού χώρου.

    Το ΕΛΙΑ στη Θεσσαλονίκη ιδρύθηκε το 1997. Διαθέτει πλήθος αρχείων και φωτογραφιών που αφορούν τη Βόρεια Ελλάδα, βιβλιοθήκη, αναγνωστήριο και εκθεσιακό χώρο. Στο ΕΛΙΑ διατηρείται ένας μικρός μουσειακός χώρος με την οικοσκευή του λογοτέχνη της πόλης, Νίκου-Αλέξη Ασλάνογλου.

    Ευνόητο είναι ότι και η οικονομική αξία των συλλογών αυτών -που προέρχονται κυρίως από δωρεές- είναι κυριολεκτικά ανυπολόγιστη αν σκεφτούμε ότι η αξία ενός και μόνο τεκμηρίου (από τα εκατοντάδες που αποτελούν ένα σημαντικό αρχείο) ή ενός σπάνιου εντύπου μπορεί να ανέρχεται σε τιμές χιλιάδων ευρώ το καθένα.

    Οι πολύτιμες αυτές συλλογές ταξινομούνται σύμφωνα με διεθνή πρότυπα και παρέχονται ελεύθερα στην έρευνα. Εκατοντάδες μελετητές από όλο το φάσμα των ανθρωπιστικών σπουδών, από την Ελλάδα και το εξωτερικό, στηρίζουν κάθε χρόνο τις εργασίες τους στα αρχεία και τη βιβλιοθήκη του ΕΛΙΑ.

    Με στόχο τη γνωστοποίηση και αξιοποίηση του υλικού του το ΕΛΙΑ πραγματοποιεί και συμμετέχει σε πλήθος εκδόσεων, εκθέσεων, εκδηλώσεων και προγραμμάτων.

    Σημαντικό μέρος των συλλογών του (100.000 τεκμήρια) έχει ψηφιοποιηθεί στο πλαίσιο του προγράμματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης Κοινωνία της Πληροφορίας και είναι προσβάσιμο ηλεκτρονικά στον ιστότοπο του ΕΛΙΑ, στην Europeana και στο Open Archives. Το ψηφιακό απόθεμα που είναι διαθέσιμο στους ερευνητές μέσω του κόμβου του ΕΛΙΑ αυξάνεται και εμπλουτίζεται διαρκώς, ενώ στην ιστοσελίδα είναι προσβάσιμοι και ενημερώνονται ετησίως όλοι οι κατάλογοι των συλλογών.

    Το ΕΛΙΑ στην Αθήνα στεγάζεται στην Πλάκα, στην οδό Αγίου Ανδρέου 5 και Αγίου Ανδρέου 4, στη Θεσσαλονίκη στεγάζεται στη βίλα Καπαντζή στην οδό Βασιλίσσης Όλγας 108.

    Γεωγραφικό και πολιτιστικό πλαίσιο

    Το Ελληνικό Λογοτεχνικό και Ιστορικό Αρχείο (ΕΛΙΑ), ως τμήμα του Μορφωτικού Ιδρύματος της Εθνικής Τραπέζης (ΜΙΕΤ), έχει παράρτημα στη Θεσσαλονίκη.

    Διεύθυνση: Λεωφόρος Βασιλίσσης Όλγας 108, Βίλα Καπαντζή, 546 43 Θεσσαλονίκη

    Περιοχή: Δήμος Θεσσαλονίκης, περιφερειακή ενότητα Κεντρικής Μακεδονίας, Ελλάδα — μια από τις μεγαλύτερες και ιστορικότερες πόλεις της χώρας.

    Το αρχείο λειτουργεί ως ιδιωτικός αρχειακός φορέας ενταγμένος διοικητικά στο ΜΙΕΤ και απευθύνεται σε ερευνητές, μελετητές και κοινό που ενδιαφέρεται για τη νεότερη ελληνική λογοτεχνία και ιστορία.

    Νομικό/κανονιστικό πλαίσιο

    Ιδρυτικό Καταστατικό

    Καταστατικό Ίδρυσης του Σωματείου «Ελληνικό Λογοτεχνικό και Ιστορικό Αρχείο»
    Η αρχική νομική βάση του ΕΛΙΑ είναι το Καταστατικό του ιδρυτικού σωματείου, που εκδόθηκε στις 20/10/1980 και ήταν εγκεκριμένο από το Πρωτοδικείο Αθηνών το 1981.

    Τροποποιήσεις Καταστατικού

    Το καταστατικό τροποποιήθηκε επανειλημμένα με αποφάσεις της Γενικής Συνέλευσης του σωματείου και αντίστοιχες εγκρίσεις του Πρωτοδικείου (1986, 2002).

    Λύση Σωματείου / Ενσωμάτωση στο ΜΙΕΤ

    Στις 16/10/2009 αποφασίστηκε από το Πρωτοδικείο η λύση του αρχικού σωματείου ΕΛΙΑ και

    Με ιδιωτικό συμφωνητικό δωρεάς (21/9/2009) μεταβιβάστηκε το σύνολο της κινητής και ακίνητης περιουσίας και των αρχειακών συλλογών του ΕΛΙΑ στο Μορφωτικό Ίδρυμα της Εθνικής Τραπέζης (ΜΙΕΤ), όπου από τότε λειτουργεί ως εσωτερικό τμήμα/φορέας αρχειακής διατήρησης.

    Θέση στο Εσωτερικό Θεσμικό Πλαίσιο

    Από το 2009 και μετά, το ΕΛΙΑ-ΜΙΕΤ υπάγεται στις θεσμικές και οργανωτικές διατάξεις του ΜΙΕΤ, ο οποίος έχει δικό του εσωτερικό καταστατικό/κανονισμό λειτουργίας, αν και αυτά δεν δημοσιεύονται ρητώς ως νόμοι στο ΦΕΚ (συνήθως είναι οργανωτικά/κανονιστικά έγγραφα του ιδρύματος).

    Άλλες Νομικές/Κανονιστικές Σχέσεις
    Τήρηση Νόμων για Αρχεία και Πνευματικά Δικαιώματα

    Το ΕΛΙΑ-ΜΙΕΤ εφαρμόζει, όπου απαιτείται, τη νομοθεσία περί πνευματικής ιδιοκτησίας (π.χ. Ν. 2121/1993) και άλλους σχετικούς κανονισμούς όταν διαχειρίζεται αρχειακό υλικό ή παρέχει αναπαραγωγές και υπηρεσίες σε ερευνητές.

    Σχέση με Αρχεία και Αρχειακή Πολιτική

    Αν και το ΕΛΙΑ-ΜΙΕΤ είναι ιδιωτικός φορέας, λειτουργεί σύμφωνα με αρχές αρχειακής τεκμηρίωσης και διάθεσης, όπως είναι αναγνωρισμένες σε εθνικές και διεθνείς πρακτικές, και συμμορφώνεται με νόμους που αφορούν τη συλλογή, πρόσβαση και προστασία αρχειακού υλικού (π.χ. προστασία προσωπικών δεδομένων).

    Διοικητική δομή

    Το Ελληνικό Λογοτεχνικό και Ιστορικό Αρχείο (ΕΛΙΑ)-ΜΙΕΤ λειτουργεί σήμερα ως οργανική μονάδα του Μορφωτικό Ίδρυμα Εθνικής Τραπέζης (ΜΙΕΤ) και δεν αποτελεί πλέον αυτοτελές σωματείο, μετά την ενσωμάτωσή του στο Ίδρυμα το 2009. Ως εκ τούτου, η ανώτατη διοικητική εποπτεία ασκείται από τα θεσμικά όργανα του ΜΙΕΤ, δηλαδή το Διοικητικό του Συμβούλιο, το οποίο έχει τη συνολική ευθύνη για τη στρατηγική κατεύθυνση, τη διοικητική λειτουργία και τη διαχείριση των επιμέρους μονάδων του Ιδρύματος.

    Σε επιχειρησιακό επίπεδο, η Διεύθυνση του ΜΙΕΤ εποπτεύει τις δραστηριότητες των επιμέρους τμημάτων, μεταξύ των οποίων και το ΕΛΙΑ. Το ΕΛΙΑ-ΜΙΕΤ λειτουργεί ως εξειδικευμένο αρχειακό τμήμα με επιστημονική και αρχειακή ευθύνη για τη συλλογή, διάσωση, ταξινόμηση, τεκμηρίωση και διάθεση αρχειακού και έντυπου υλικού που αφορά τη νεότερη ελληνική ιστορία και λογοτεχνία. Η εσωτερική του λειτουργία στηρίζεται σε επιστημονικό προσωπικό, αρχειονόμους και συνεργάτες, οι οποίοι αναλαμβάνουν την αξιολόγηση και ένταξη νέων συλλογών, την κατάρτιση ευρετηρίων και εργαλείων έρευνας, καθώς και την εξυπηρέτηση των ερευνητών.

    Παράλληλα, υπάρχει διοικητική και γραμματειακή υποστήριξη για την οργάνωση της καθημερινής λειτουργίας, τη διαχείριση επικοινωνίας και τη διεκπεραίωση οργανωτικών και οικονομικών διαδικασιών. Το παράρτημα Θεσσαλονίκης εντάσσεται στο ίδιο διοικητικό σχήμα, λειτουργώντας υπό την επιστημονική και διοικητική εποπτεία του ΕΛΙΑ-ΜΙΕΤ και, κατ’ επέκταση, του ΜΙΕΤ, με αρχειακό προσωπικό και υπεύθυνο λειτουργίας που μεριμνούν για τη διαχείριση των τοπικών συλλογών και την εξυπηρέτηση του ερευνητικού κοινού.

    Διαχείριση ενεργών και ημιενεργών αρχείων και πολιτική προσκτήσεων

    Το Ελληνικό Λογοτεχνικό και Ιστορικό Αρχείο (ΕΛΙΑ)-ΜΙΕΤ, ως αρχειακός φορέας του Μορφωτικό Ίδρυμα Εθνικής Τραπέζης (ΜΙΕΤ), έχει ως βασική αποστολή τη διάσωση, συγκέντρωση, ταξινόμηση και διάθεση αρχειακού υλικού που αφορά τη νεότερη ελληνική ιστορία και λογοτεχνία. Η πολιτική διαχείρισης και προσκτήσεων εντάσσεται στο γενικότερο επιστημονικό και πολιτιστικό πλαίσιο του Ιδρύματος και βασίζεται στη συγκρότηση θεματικά συνεκτικών και ερευνητικά αξιοποιήσιμων συλλογών.

    Ως προς τη διαχείριση ενεργών και ημιενεργών αρχείων, το ΕΛΙΑ-ΜΙΕΤ δεν λειτουργεί ως δημόσια υπηρεσία παραγωγής διοικητικών αρχείων, αλλά ως φορέας υποδοχής και διατήρησης ιδιωτικών, προσωπικών και συλλογικών αρχείων τα οποία έχουν ολοκληρώσει τον κύκλο της πρωτογενούς διοικητικής τους χρήσης. Τα αρχεία που περιέρχονται στον φορέα υφίστανται επιστημονική αξιολόγηση, ταξινόμηση και τεκμηρίωση σύμφωνα με αρχειακές αρχές, με στόχο τη μακροχρόνια διατήρηση και την ερευνητική τους αξιοποίηση.

    Η πολιτική προσκτήσεων περιλαμβάνει κυρίως την απόκτηση αρχειακού υλικού μέσω δωρεών ιδιωτών, λογοτεχνών, ιστορικών, καλλιτεχνών, εκδοτικών οίκων, συλλόγων και άλλων φορέων. Παράλληλα, προβλέπεται η δυνατότητα αγοράς αρχειακού ή έντυπου υλικού, όταν αυτό κρίνεται σημαντικό για τον εμπλουτισμό των συλλογών, καθώς και η αποδοχή καταθέσεων ή παραχωρήσεων χρήσης υπό συγκεκριμένους όρους. Η πρόσκτηση πραγματοποιείται στο πλαίσιο της αποστολής του φορέα για τη διάσωση τεκμηρίων που σχετίζονται με την πνευματική, κοινωνική και πολιτική ιστορία της Ελλάδας.

    Το εύρος του αρχειακού υλικού που έχει ενταχθεί στις συλλογές του περιλαμβάνει προσωπικά αρχεία λογοτεχνών και διανοουμένων, αρχεία εκδοτικών επιχειρήσεων και πολιτιστικών φορέων, αλληλογραφία, χειρόγραφα, φωτογραφίες, εφημερίδες και περιοδικά, έντυπο και εφήμερο υλικό (προγράμματα, προκηρύξεις, αφίσες), καθώς και ειδικές συλλογές που αφορούν τον Τύπο, το θέατρο, την ιστορία των επιχειρήσεων και την κοινωνική ζωή. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται σε τεκμήρια του 19ου και 20ού αιώνα.

    Η πολιτική προσκτήσεων του ΕΛΙΑ-ΜΙΕΤ έχει σαφή χαρακτήρα ενεργητικής διάσωσης, στο μέτρο που ο φορέας επιδιώκει τον εντοπισμό και την εξασφάλιση σημαντικών αρχείων πριν από την απώλεια ή διασπορά τους. Η δραστηριότητα αυτή συνδέεται με τη δημόσια αποστολή του Ιδρύματος για τη διατήρηση και ανάδειξη της νεότερης ελληνικής πολιτιστικής κληρονομιάς, μέσω της συστηματικής συγκρότησης και επιστημονικής διαχείρισης αρχειακών συλλογών.

    Κτίρια

    Το παράρτημα Θεσσαλονίκης του ΕΛΙΑ-ΜΙΕΤ στεγάζεται στη Βίλα Καπαντζή, στη λεωφόρο Βασιλίσσης Όλγας 108, στη Θεσσαλονίκη. Το κτήριο αποτελεί χαρακτηριστικό δείγμα αστικής αρχιτεκτονικής των αρχών του 20ού αιώνα και εντάσσεται στο ιστορικό μέτωπο των επαύλεων της λεωφόρου, που συνδέονται με την οικονομική και κοινωνική ανάπτυξη της πόλης κατά την ύστερη οθωμανική και πρώιμη νεοελληνική περίοδο. Πρόκειται για διατηρητέο κτήριο με ιδιαίτερα μορφολογικά στοιχεία (εκλεκτικιστικές επιρροές, συμμετρική όψη, διακοσμητικά αρχιτεκτονικά στοιχεία), το οποίο έχει αποκατασταθεί και προσαρμοστεί στις ανάγκες πολιτιστικού και αρχειακού φορέα.

    Η χρήση του κτηρίου από το ΜΙΕΤ περιλαμβάνει χώρους αρχειοστασίων, βιβλιοθήκης και αναγνωστηρίου για ερευνητές, καθώς και χώρους διοικητικής και επιστημονικής εργασίας. Τα αρχειοστάσια είναι οργανωμένα με κατάλληλο εξοπλισμό φύλαξης (μεταλλικά ράφια και αρχειακά κιβώτια), ενώ η διαμόρφωση των εσωτερικών χώρων έχει προσαρμοστεί ώστε να εξυπηρετεί τόσο τη μακροχρόνια διατήρηση των τεκμηρίων όσο και την πρόσβαση του κοινού για ερευνητικούς σκοπούς.

    Ως προς τα στατιστικά δεδομένα, το παράρτημα Θεσσαλονίκης στεγάζει σημαντικό όγκο αρχειακού και έντυπου υλικού, το οποίο περιλαμβάνει αρχειακές συλλογές, βιβλία, εφημερίδες και περιοδικά. Η χωρητικότητα των αρχειοστασίων αντιστοιχεί σε μεγάλο αριθμό αρχειακών φακέλων και τόμων, οι οποίοι έχουν ενταχθεί και ταξινομηθεί στο πλαίσιο της συνολικής συλλογής του ΕΛΙΑ-ΜΙΕΤ. Τα τεκμήρια αφορούν κυρίως τον 19ο και 20ό αιώνα, με έμφαση στη λογοτεχνική, κοινωνική και οικονομική ιστορία, ιδίως του βορειοελλαδικού χώρου.

    Το κτήριο λειτουργεί ταυτόχρονα ως χώρος φύλαξης, τεκμηρίωσης και μελέτης, εξυπηρετώντας ερευνητές, φοιτητές και το ευρύτερο κοινό, στο πλαίσιο της αποστολής του ΜΙΕΤ για τη διάσωση και ανάδειξη της νεότερης ελληνικής πολιτιστικής κληρονομιάς.

    Συλλογές

    Το ΕΛΙΑ‑ΜΙΕΤ συγκροτήθηκε αρχικά στην Αθήνα το 1980 με σκοπό τη συγκέντρωση, διάσωση, ταξινόμηση και μελέτη αρχειακού και έντυπου υλικού που αφορά τη νεότερη ελληνική ιστορία και λογοτεχνία. Το 1997 επεκτάθηκε με τη δημιουργία παραρτήματος στη Θεσσαλονίκη, με στόχο τη συγκέντρωση τεκμηρίων για τον βορειοελλαδικό χώρο. Το 2009 ενσωματώθηκε οργανικά στο Μορφωτικό Ίδρυμα της Εθνικής Τραπέζης (ΜΙΕΤ), μέσω δωρεάς των συλλογών του πρωτογενούς σωματείου προς το Ίδρυμα, το οποίο σήμερα διαχειρίζεται τις συλλογές και τις υποστηρίζει με συστηματική επιστημονική τεκμηρίωση.

    Οι συλλογές του ΕΛΙΑ‑ΜΙΕΤ έχουν μεγάλο όγκο και ποικιλία τεκμηρίων και περιλαμβάνουν αρχεία ιστορικού, λογοτεχνικού, οικονομικού και εμπορικού ενδιαφέροντος, σε αριθμό που υπερβαίνει τις 1.300 ατομικές αρχειακές ενότητες, με σημαντικές προσωπικές και συλλογικές αρχειακές σειρές.

    Η βιβλιοθήκη του φορέα θεωρείται μία από τις σπουδαιότερες συλλογές στον κόσμο για την ελληνική βιβλιογραφία του 19ου και 20ού αιώνα. Περιλαμβάνει συνολικά περισσότερους από 127.000 τίτλους βιβλίων, καθώς και περίπου 10.000 εφημερίδες και περιοδικά που καλύπτουν εκδοτική δραστηριότητα σε ευρύ θεματικό φάσμα, από τη λογοτεχνία ως την ιστορία και την κοινωνία. Επιπλέον στις συλλογές περιλαμβάνονται περισσότερα από 400.000 φωτογραφικά τεκμήρια και καρτ‑ποστάλ, περίπου 2.000 χάρτες και ένα σύνολο περίπου 60.000 εφήμερων τεκμηρίων όπως αφίσες, εισιτήρια και προγράμματα παραστάσεων.

    Το υπόστρωμα των συλλογών είναι πολυθεματικό, με κύριες ενότητες που αναδεικνύουν:

    προσωπικά αρχεία λογοτεχνών, ιστορικών και πνευματικών προσωπικοτήτων,

    αρχειακές σειρές επιχειρήσεων, συλλόγων και θεσμών,

    τύπο και περιοδικά που αποτυπώνουν κοινωνικές και πολιτικές εξελίξεις,

    οπτικό υλικό και καρτ‑ποστάλ που καταγράφουν την καθημερινή ζωή και τον χώρο.

    Στη συλλογή του παραρτήματος στη Θεσσαλονίκη, ειδικότερα, έχουν ενταχθεί από το 1997 εκατοντάδες ιδιωτικά και συλλογικά αρχεία, βιβλία, περιοδικά και φωτογραφίες που αναφέρονται στην ιστορία και την πνευματική ζωή του βορειοελλαδικού χώρου, συμπεριλαμβανομένων αρχειακών σειρών για τον κινηματογράφο, το θέατρο και τις πολιτιστικές εκδηλώσεις της πόλης.

    Μέρος των συλλογών έχει ψηφιοποιηθεί και καθίσταται προσβάσιμο μέσω της ψηφιακής πύλης και ηλεκτρονικών καταλόγων, διευκολύνοντας την αναζήτηση και την πρόσβαση των ερευνητών σε μεγάλο όγκο τεκμηρίων.

    Εργαλεία έρευνας, κατάλογοι και δημοσιεύσεις

    Βιβλιογραφικές Εργασίες και Ερευνητικά Εργαλεία

    ΕΛΙΑ‑ΜΙΕΤ. Κατάλογος αρχείων, βιβλιοθήκης και ψηφιοποιημένων συλλογών. Αθήνα: ΕΛΙΑ / ΜΙΕΤ, έτος μη καθορισμένο. Οδηγός περιγραφής των συλλογών του αρχείου και της βιβλιοθήκης, με στατιστικά δεδομένα όγκου και είδους τεκμηρίων (π.χ. 1.500 αρχεία, 127.000 βιβλία, 60.000 εφήμερα, 400.000 φωτογραφίες, 2.000 χάρτες).

    ΕΛΙΑ‑ΜΙΕΤ. Ψηφιοποιημένες συλλογές του ΕΛΙΑ/ΜΙΕΤ. Ψηφιακό εργαλείο αναζήτησης και πρόσβασης σε 112.558 τεκμήρια μέσω της πλατφόρμας SearchCulture.gr, με δυνατότητα ταξινόμησης και αναζήτησης ανά τύπο τεκμηρίου και χρονολογία. Αθήνα: ΕΛΙΑ‑ΜΙΕΤ, ψηφιακή έκδοση.

    Χαριτάτος, Μ. — Τσερνόγλου, Α. (2017). Η συμβολή των εκδοτικών καταλόγων στην έρευνα μέσα από τη συλλογή της Βιβλιοθήκης του ΕΛΙΑ‑ΜΙΕΤ. Περίληψη. Το έργο παρουσιάζει τη συλλογή 3.900 εκδοτικών καταλόγων της βιβλιοθήκης, ένα σημαντικό εργαλείο για τη μελέτη της εκδοτικής δραστηριότητας και των πολιτιστικών δεδομένων της εποχής.

    Ηλιού, Φ. — Πολέμη, Π. κ.ά. Οι ψηφιακές συλλογές του ΕΛΙΑ / ΜΙΕΤ: ένα παράθυρο ανοιχτό σε όλους. Ιωάννινα : Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων — παρουσίαση ψηφιακών συλλογών και εργαλείων ψηφιακής πρόσβασης για ερευνητές (PDF).

    Σχετικά με εργαλεία καταλογογράφησης και πρόσβασης

    ΕΛΙΑ‑ΜΙΕΤ. Ηλεκτρονικός κατάλογος OPAC της Βιβλιοθήκης & Ψηφιακών Συλλογών. Αθήνα: ΕΛΙΑ‑ΜΙΕΤ, ψηφιακή βάση δεδομένων. Παρέχει πρόσβαση σε τίτλους βιβλίων, εφημερίδων, περιοδικών και ψηφιοποιημένων τεκμηρίων με δυνατότητα αναζήτησης και φίλτρων.

    Περιοχή πρόσβασης

    Ωράριο λειτουργίας

    Με ραντεβού

    Συνθήκες και όροι πρόσβασης

    Όροι πρόσβασης στις συλλογές

    Ώρες λειτουργίας και ραντεβού
    Το αναγνωστήριο και οι χώροι μελέτης του ΕΛΙΑ‑ΜΙΕΤ στη Θεσσαλονίκη λειτουργούν τις καθημερινές, συνήθως Δευτέρα έως Παρασκευή, πρωινές ώρες (π.χ. 09:30–14:30). Συνιστάται η τηλεφωνική επικοινωνία με τον φορέα πριν από την επίσκεψη προκειμένου να οργανωθεί η πρόσβαση στις συλλογές.

    Εγγραφή και ταυτοποίηση ερευνητή
    Η πρόσβαση στη Βιβλιοθήκη απαιτεί δωρεάν εγγραφή, η οποία γίνεται με την παρουσίαση στοιχείων ταυτότητας (π.χ. αστυνομική ταυτότητα ή διαβατήριο). Το ίδιο ισχύει για την πρόσβαση στις υπηρεσίες του αναγνωστηρίου, όπου ο ερευνητής συμπληρώνει τα στοιχεία του σύμφωνα με τον εσωτερικό κανονισμό.

    Ραντεβού και χρήση αρχείων
    Για πρόσβαση στα αρχειακά τεκμήρια (εκτός της ελεύθερης πρόσβασης της βιβλιοθήκης), ενδέχεται να απαιτείται προηγούμενη συνεννόηση / ραντεβού ή αίτηση μέσω συμπλήρωσης δελτίου χρήσης αρχειακού υλικού σύμφωνα με τον κανονισμό λειτουργίας των αναγνωστηρίων του φορέα.

    Δελτία ερευνητή / συστατικές επιστολές
    Στις διαθέσιμες επίσημες πηγές δεν αναφέρεται ρητά ότι απαιτούνται κανονικά δελτία ερευνητή ή συστατικές επιστολές για τη χρήση των συλλογών. Η εγγραφή στο αντίστοιχο σύστημα και η ταυτοποίηση θεωρούνται επαρκείς για την πρόσβαση στις υπηρεσίες έρευνας και μελέτης.

    Συνδρομές και χρεώσεις
    Η πρόσβαση στις υπηρεσίες του αναγνωστηρίου και στη βασική χρήση των συλλογών είναι δωρεάν για το κοινό. Δεν υπάρχουν πληροφορίες για συνδρομές ή ειδικές χρεώσεις, πέρα από πιθανές υπηρεσίες αναπαραγωγής/εκτύπωσης που ενδέχεται να προκύψουν κατόπιν ειδικών όρων (δεν αναφέρονται ρητά στις διαθέσιμες πηγές).

    Όροι χρήσης αρχειακού υλικού και εξοπλισμού

    Ρύθμιση πρόσβασης σε υλικό
    Για πρόσβαση σε φυσικά αρχειακά τεκμήρια, βιβλία ή άλλες πηγές που φυλάσσονται στο αρχείο, ο χρήστης συνήθως συμπληρώνει δελτίο χρήσης ή δελτίο αναζήτησης τεκμηρίων σύμφωνα με τον ισχύοντα κανονισμό λειτουργίας των αναγνωστηρίων του ΕΛΙΑ‑ΜΙΕΤ. Η χρήση του υλικού υπάγεται στους όρους αυτού του κανονισμού, ο οποίος καθορίζει:

    τις υποχρεώσεις του ερευνητή για τον τρόπο μελέτης και χρήσης των τεκμηρίων

    την απαγόρευση φθοράς ή απώλειας τεκμηρίων

    τον σεβασμό στους κανόνες ασφαλείας και διάσωσης του υλικού
    ακολουθώντας αρχειακές πρακτικές.

    Χρήση εξοπλισμού/υπολογιστών
    Στους χώρους έρευνας παρέχονται θέσεις εργασίας και υπολογιστές που επιτρέπουν την πρόσβαση σε ψηφιοποιημένες συλλογές ή σε ηλεκτρονικούς καταλόγους. Η χρήση τους υποβάλλεται στους ίδιους γενικούς όρους πρόσβασης με το αναγνωστήριο και είναι ελεύθερη για εγγεγραμμένους ερευνητές.

    Ψηφιακή πρόσβαση και online τεκμήρια

    Ψηφιοποιημένες συλλογές
    Μέρος των συλλογών του αρχείου, όπως η ψηφιοποιημένη «Συλλογή Vlanton» και εκατοντάδες άλλοι τίτλοι περιοδικών του 19ου και 20ού αιώνα, είναι προσβάσιμα online χωρίς χρέωση και χωρίς ειδικές διαδικασίες εγγραφής, μέσω των ψηφιοποιημένων υπηρεσιών που προσφέρει το ΕΛΙΑ‑ΜΙΕΤ.

    Σχετική νομοθεσία

    Στις επίσημες πηγές δεν αναφέρονται συγκεκριμένες νομοθετικές διατάξεις για την πρόσβαση στα αρχεία (όπως νόμοι περί ελευθερίας πληροφόρησης ή νομικού πλαισίου για αρχειακές υπηρεσίες). Παρ’ όλα αυτά, η λειτουργία των χώρων έρευνας και η εξυπηρέτηση του κοινού γίνονται βάσει του εσωτερικού κανονισμού προσπέλασης και χρήσης υλικού που έχει θεσπιστεί από το ίδιο το ΕΛΙΑ‑ΜΙΕΤ, και σε γενικές γραμμές ακολουθούν αρχειακές πρακτικές και πρότυπα για την ασφαλή μελέτη τεκμηρίων.

    Συνθήκες προσπέλασης

    Τρόποι πρόσβασης

    Τοποθεσία και προσέγγιση
    Το αρχείο βρίσκεται στην οδό Λεωφόρος Βασιλίσσης Όλγας 108, σε ένα ιστορικό νεοκλασικό κτήριο γνωστό ως Βίλα Καπαντζή, στο κέντρο της Θεσσαλονίκης.

    Με Μέσα Μαζικής Μεταφοράς

    Μπορεί κανείς να φτάσει με λεωφορεία του ΟΑΣΘ που εξυπηρετούν την περιοχή της Βασιλίσσης Όλγας από το κέντρο και τις γύρω συνοικίες. Παραδείγματα δρομολογίων που περνούν κοντά στην περιοχή περιλαμβάνουν γραμμές που σταματούν στις στάσεις κοντά στην Πέτρου Συνδίκα ή Ανάληψη (εγκαταστάσεις του ιστορικού δικτύου λεωφορείων που εξυπηρετούσαν την περιοχή βαθύτερα ιστορικά).

    Με Αυτοκίνητο

    Η λεωφόρος Βασιλίσσης Όλγας είναι εύκολα προσβάσιμη από τον δακτύλιο της Θεσσαλονίκης και από τις κύριες οδικές αρτηρίες της πόλης.

    Υπάρχουν δημοτικοί χώροι στάθμευσης σε κοντινή απόσταση· δεν υπάρχει μόνιμος ιδιωτικός χώρος στάθμευσης για το αρχείο, αλλά ο επισκέπτης μπορεί να χρησιμοποιήσει τα δημόσια πάρκινγκ και τους δρόμους γύρω από το κτίριο (με βάση τη γενική κυκλοφοριακή οργάνωση της περιοχής).

    Προσβασιμότητα για άτομα με ειδικές ανάγκες

    Κατασκευή κτιρίου
    Η Βίλα Καπαντζή είναι ιστορικό κτίριο των τελών του 19ου αιώνα με διατηρητέα αρχιτεκτονικά στοιχεία, πράγμα που σημαίνει ότι οι δομές πρόσβασης μπορεί να προσαρμόζονται στο υπάρχον ιστορικό κέλυφος.

    Πρόσβαση Ατόμων με Κινητικά Προβλήματα

    Είσοδοι και διάδρομοι: Δεν υπάρχει επίσημη δημοσιευμένη πληροφορία από τις πηγές για το αν υπάρχει ράμπα εισόδου ή ειδικά διαμορφωμένη πρόσβαση σε όλους τους χώρους (λόγω της ιστορικής φύσης του κτιρίου).

    Ανελκυστήρας: Δεν υπάρχουν διαθέσιμες επίσημες αναφορές από το κτήριο σχετικά με την ύπαρξη ανελκυστήρα για άτομα με κινητική δυσκολία· εφόσον το κτίριο είναι ιστορικό και έχει πολλούς ορόφους με έντονες αρχιτεκτονικές κλίσεις, είναι πιθανόν η πρόσβαση σε ορόφους να είναι περιορισμένη χωρίς ειδικό εξοπλισμό.

    Χώροι Στάθμευσης

    Στην ευρύτερη περιοχή της Βασιλίσσης Όλγας υπάρχουν δημόσιοι χώροι στάθμευσης και δρόμοι όπου μπορεί να σταθμεύσει όχημα, συμπεριλαμβανομένων θέσεων για άτομα με ειδικές ανάγκες, ανάλογα με τη δημοτική σήμανση. Δεν υπάρχουν πληροφορίες που να αναφέρουν αποκλειστικό πάρκινγκ του φορέα.

    Ειδικός Εξοπλισμός και Υπηρεσίες

    Δεν υπάρχουν επίσημες αναφορές στις διαθέσιμες πηγές για ειδικό εξοπλισμό (π.χ. μηχανικά βοηθήματα, προσβάσιμες τουαλέτες, ηλεκτρονικές συσκευές για άτομα με αναπηρία όρασης/ακοής). Για τέτοιες λεπτομέρειες συνιστάται να επικοινωνήσει κανείς άμεσα με τον φορέα για εξατομικευμένες πληροφορίες.

    Συστάσεις πριν από την επίσκεψη

    Συνιστάται η προηγούμενη τηλεφωνική επικοινωνία για να ενημερωθείτε για τυχόν ειδικές ανάγκες πρόσβασης ή για τη διευθέτηση της επίσκεψης.

    Σε περίπτωση αναπηρίας ή ειδικών απαιτήσεων, η επικοινωνία με το αρχειακό προσωπικό πριν από την άφιξη μπορεί να βοηθήσει στη διασφάλιση της καλύτερης δυνατής εξυπηρέτησης και πρόσβασης.

    Περιοχή παρεχόμενων υπηρεσιών

    Υπηρεσίες έρευνας

    1. Χώροι Μελέτης και Εξυπηρέτησης

    Αναγνωστήριο και αίθουσα μελέτης:
    Το αρχείο διαθέτει αναγνωστήριο/χώρο μελέτης όπου επισκέπτες μπορούν να μελετήσουν αρχειακό υλικό, βιβλιοθήκη και άλλες πηγές, μετά από εγγραφή και συνεννόηση με το προσωπικό. Το υλικό της βιβλιοθήκης και των αρχείων είναι διαθέσιμο για μελέτη κατόπιν αιτήματος.

    Δεν υπάρχει δημόσια αναφορά ότι υπάρχουν ειδικές αίθουσες χαρτών, μικροδελτίων ή αποκλειστικό οπτικο‑ακουστικό χώρο σε σταθερή βάση, αλλά σημαντικές συλλογές χαρτών και φωτογραφιών φυλάσσονται και μπορούν να μελετηθούν στο πλαίσιο έρευνας.

    1. Βιβλιοθήκη και Ψηφιακά Εργαλεία

    Εσωτερική βιβλιοθήκη:
    Το ΕΛΙΑ‑ΜΙΕΤ διαθέτει ειδική βιβλιοθήκη με πάνω από 130.000 τίτλους βιβλίων, εφημερίδων και περιοδικών από τον 19ο έως τον 21ο αιώνα, με έμφαση στην ελληνική λογοτεχνία και Ιστορία.

    Ηλεκτρονικός κατάλογος (OPAC):
    Υπάρχει ηλεκτρονικός κατάλογος βιβλιοθήκης και αρχειακού υλικού στον οποίο οι χρήστες μπορούν να αναζητούν τεκμήρια πριν ακόμη επισκεφθούν επιτόπου.

    Ψηφιοποιημένες συλλογές:
    Μέρος των συλλογών έχει ψηφιοποιηθεί και είναι διαθέσιμο online για αναζήτηση και πρόσβαση στο πλαίσιο των ψηφιακών υπηρεσιών του Ιδρύματος.

    1. Υπηρεσίες Πληροφόρησης και Υποστήριξης Έρευνας

    Προσωπικό και γλώσσες:
    Το προσωπικό είναι ειδικευμένο στην αρχειακή τεκμηρίωση και εξυπηρέτηση χρηστών, με επικοινωνία συνήθως στην ελληνική γλώσσα. Δεν αναφέρεται ρητά επίσημα η χρήση άλλων γλωσσών, αλλά, δεδομένου του διεθνούς χαρακτήρα των συλλογών, είναι πιθανό να παρέχονται βασικές υπηρεσίες ενημέρωσης και στα αγγλικά κατόπιν συνεννόησης.

    Υπηρεσίες αναζήτησης για λογαριασμό ερευνητή:
    Οι επίσημες πηγές δεν αναφέρουν συγκεκριμένο κόστος ή τυπική χρέωση για υπηρεσίες αναζήτησης που πραγματοποιεί ο φορέας για λογαριασμό τρίτου. Η συνήθης πρακτική σε τέτοιους φορείς είναι η βοήθεια στην αναζήτηση τεκμηρίων από το προσωπικό σε συνεργασία με τον ερευνητή, χωρίς πρόσθετη χρέωση πέραν πιθανών υπηρεσιών αντιγραφής/εκτύπωσης.

    Υποστήριξη στις αιτήσεις πρόσβασης:
    Κατά την εγγραφή στο αναγνωστήριο και στη μελέτη αρχείων, το προσωπικό καθοδηγεί τους χρήστες στη συμπλήρωση όποιων εντύπων ή αιτήσεων είναι απαραίτητα — όπως ο ηλεκτρονικός κατάλογος ή δελτία μελέτης.

    1. Εξοπλισμός και Υπολογιστές

    Στην αναγνωστική αίθουσα είναι διαθέσιες θέσεις εργασίας με υπολογιστές για πρόσβαση στον ηλεκτρονικό κατάλογο, στις ψηφιοποιημένες συλλογές και σε άλλες ηλεκτρονικές βάσεις δεδομένων του Ιδρύματος. Αυτές οι θέσεις εξυπηρετούν την έρευνα και ταυτόχρονα δίνουν πρόσβαση σε ψηφιακές υπηρεσίες χωρίς επιπλέον κόστος.

    1. Εκδηλώσεις και Εκθέσεις

    Παράλληλα με τις υπηρεσίες μελέτης, το ΕΛΙΑ-ΜΙΕΤ διοργανώνει εκθέσεις, παρουσιάσεις και εκπαιδευτικές δράσεις που αξιοποιούν τα αρχειακά του υλικά και φωτίζουν πτυχές των συλλογών του. Αυτές οι δράσεις παρέχουν επιπλέον δυνατότητες πληροφόρησης για το κοινό και τους ερευνητές.

    Υπηρεσίες αναπαραγωγής

    Υπηρεσίες Αναπαραγωγής Τεκμηρίων
    Τρόποι Αναπαραγωγής

    1. Φωτογράφιση αρχείων από τον ερευνητή

    Η περιορισμένη και επιλεκτική αναπαραγωγή αρχειακού υλικού γίνεται με φωτογράφιση των τεκμηρίων από τον ίδιο τον ερευνητή.

    Αυτό μπορεί να γίνει μόνο μετά από συνεννόηση με τους υπεύθυνους των αρχείων και συμπλήρωση δελτίου αναπαραγωγής αρχειακού υλικού.

    Επιτρέπεται φωτογράφιση περίπου 10% κάθε αρχειακής ενότητας όπως ορίζεται από τον κανονισμό του φορέα.

    Ο ερευνητής πρέπει να έχει μαζί του καλώδιο σύνδεσης της ψηφιακής μηχανής για έλεγχο από τον υπεύθυνο.

    1. Ψηφιακά αντίγραφα από το Φωτογραφικό Αρχείο

    Το Φωτογραφικό Αρχείο προσφέρει ψηφιακά αντίγραφα των φωτογραφιών του με χρέωση, ανάλογα με τη χρήση.

    Για ιδιωτική ή παιδαγωγική χρήση: αρχεία jpg, 150 dpi, με τη μεγαλύτερη διάσταση στα ~1600 pixels.

    Για δημόσια/επιστημονική ή εμπορική χρήση: αρχεία jpg, 300 dpi, με τη μεγαλύτερη διάσταση ~2600 pixels.

    Τα ψηφιακά αντίγραφα χρεώνονται με βάση:

    την εργασία του υπεύθυνου που διεκπεραιώνει την αναπαραγωγή,

    το κόστος των μέσων/υπηρεσίας που χρησιμοποιείται, συμπεριλαμβανομένου ΦΠΑ 23%,

    και τυχόν δικαιώματα χρήσης που ορίζει το ΕΛΙΑ‑ΜΙΕΤ.

    Δεν εκχωρούνται πνευματικά δικαιώματα με την παροχή των αντιγράφων· αυτά παραμένουν στον δημιουργό ή σε τρίτους κατόχους των δικαιωμάτων.

    Όροι και Περιορισμοί στη Χρήση Αρχείων

    Όροι αναπαραγωγής και δημοσίευσης

    Η χρήση σαρωτών, φωτογραφικών μηχανών και φορητών υπολογιστών για σκοπούς αναπαραγωγής επιτρέπεται μόνο με προηγούμενη συνεννόηση με βιβλιοθηκονόμους/υπεύθυνους του αρχείου.

    Το τεκμήριο που αναπαράγεται δεν παραλαμβάνεται αυθημερόν· η παράδοση γίνεται σε μεταγενέστερο χρόνο.

    Για δημοσίευση εικόνων ή υλικού, απαιτείται αναφορά πηγής και προέλευσης («ΕΛΙΑ‑ΜΙΕΤ» και συγκεκριμένη συλλογή/τμήμα).

    Ο ερευνητής οφείλει να συμμορφώνεται με τη νομοθεσία περί πνευματικής ιδιοκτησίας (Ν. 2121/1993) για τα τεκμήρια που υπόκεινται σε δικαιώματα τρίτων.

    Περιορισμοί στην αναπαραγωγή υλικού

    Η αναπαραγωγή επιτρέπεται σε περιορισμένο ποσοστό για κάθε αρχειακή ενότητα ώστε να προστατεύεται το πρωτότυπο υλικό.

    Υλικό που έχει ψηφιοποιηθεί πλήρως από το αρχείο μπορεί να έχει διαφορετικούς όρους χρήσης (π.χ. ελεύθερη πρόσβαση στο ψηφιοποιημένο αρχείο), αλλά και πάλι η δημοσίευση απαιτεί αναφορά και συμμόρφωση με πνευματικά δικαιώματα που ενδεχομένως διέπουν το τεκμήριο.

    Γενικοί Κανονισμοί

    Οι υπηρεσίες αναπαραγωγής διέπονται από τον κανονισμό λειτουργίας των αναγνωστηρίων του ΕΛΙΑ‑ΜΙΕΤ, ο οποίος:

    ορίζει τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις των ερευνητών που χρησιμοποιούν τις υπηρεσίες αυτές,

    καθορίζει το ανώτατο ποσοστό φωτογράφισης αρχειακής ενότητας,

    προβλέπει τη μη άμεση παράδοση του υλικού/αντιγράφων για λόγους προστασίας.
    Η δημοσίευση και χρήση των ψηφιακών αντιγράφων πρέπει να συνοδεύεται από σαφή αναφορά στην πηγή και συλλογή.

    Χώροι ανοικτοί στο κοινό

    Χώροι για χρήση από το κοινό
    Μόνιμες και προσωρινές εκθέσεις

    Το Πολιτιστικό Κέντρο του ΜΙΕΤ στη Βίλα Καπαντζή φιλοξενεί περιοδικές εκθέσεις τέχνης και πολιτισμού, που μπορεί να αφορούν ζωγραφική, γλυπτική, φωτογραφία, ιστορικά τεκμήρια και εγκαταστάσεις από τις συλλογές του ΕΛΙΑ-ΜΙΕΤ ή συνεργασιών με άλλους φορείς. Οι εκθέσεις είναι προσωρινές και αλλάζουν ανάλογα με το πρόγραμμα του φορέα.

    Η είσοδος στις εκθέσεις είναι, κατά κανόνα, ελεύθερη για το κοινό, χωρίς χρέωση εισιτηρίου.

    Συχνά διοργανώνονται και ξεναγήσεις στο πλαίσιο των εκθέσεων, στις οποίες μπορεί να συμμετάσχει το κοινό δωρεάν.

    Εκδηλώσεις και δραστηριότητες

    Στους χώρους της Βίλας πραγματοποιούνται επίσης εκδηλώσεις, παρουσιάσεις, διαλέξεις, εργαστήρια και bazaar βιβλίων, όπως το βιβλιοπωλείο και θερινά παζάρια στην αυλή.

    Άλλες παροχές για το κοινό
    Πρόσβαση στο διαδίκτυο

    Δεν υπάρχουν επίσημες καταγραφές από δημόσιες πηγές ότι η Βίλα Καπαντζή ή το ΕΛΙΑ-ΜΙΕΤ προσφέρουν ελεύθερη ή με χρέωση πρόσβαση στο διαδίκτυο στους επισκέπτες. Προτείνεται να ζητηθεί άμεση ενημέρωση από το προσωπικό για τυχόν δυνατότητες Wi‑Fi ή σταθμών υπολογιστών κατά την επίσκεψη.

    Καφετέριες, εστιατόρια και άλλα καταστήματα

    Στο ίδιο το κτήριο ή εντός του Πολιτιστικού Κέντρου δεν λειτουργούν εσωτερικές καφετέριες ή εστιατόρια με μόνιμη λειτουργία που να είναι αναρτημένη σε επίσημες πηγές.
    Ωστόσο, η περιοχή γύρω από τη Βασιλίσσης Όλγας στη Θεσσαλονίκη διαθέτει μεγάλη ποικιλία καφέ, εστιατορίων και καταστημάτων σε μικρή απόσταση με τα πόδια από το Πολιτιστικό Κέντρο.

    Βιβλιοπωλείο και πωλήσεις εκδόσεων

    Υπάρχει βιβλιοπωλείο/χώρος πώλησης εκδόσεων που σχετίζεται με το ΜΙΕΤ, το οποίο στεγάζεται σε άλλη διεύθυνση (π.χ. στον πεζόδρομο της οδού Τσιμισκή στο κέντρο της Θεσσαλονίκης). Εκεί μπορεί κανείς να βρει εκδόσεις του ΜΙΕΤ, βιβλία από το αρχείο και σχετικό πολιτιστικό υλικό.

    Χώροι στάσης στην αυλή

    Σε περιπτώσεις ειδικών εκδηλώσεων, όπως bazaar ή πολιτιστικές βραδιές, χρησιμοποιούνται οι εξωτερικοί χώροι/κήπος της Βίλας για να φιλοξενήσουν πάγκους και ζωηρή κοινωνική δραστηριότητα.

    Σύνοψη

    Περιοχές που μπορούν να χρησιμοποιήσουν οι επισκέπτες:

    Χώροι περιοδικών εκθέσεων και μουσειακών παρουσιάσεων στο εσωτερικό της Βίλας Καπαντζή.

    Χώροι για εκδηλώσεις, ανοικτές ξεναγήσεις και πολιτιστικά δρώμενα.

    Εξωτερικοί χώροι/κήπος που αξιοποιούνται για ειδικά events όπως βιβλιοπωλεία, bazaar κ.λπ.

    Πρόσβαση σε βιβλιοπωλείο εκδόσεων ΜΙΕΤ σε ξεχωριστή διεύθυνση.

    Παροχές που δεν αναφέρονται επισήμως ή ενδέχεται να απαιτούν επιβεβαίωση επί τόπου:

    Πρόσβαση στο διαδίκτυο ή Wi‑Fi για το κοινό (δεν αναφέρεται επίσημα).

    Μόνιμες καφετέριες/εστιατόρια εντός του Πολιτιστικού Κέντρου.

    Περιοχή ελέγχου

    Κωδικός αναγνώρισης περιγραφής

    Κωδικός αναγνώρισης του φορέα καθιέρωσης της εγγραφής

    GR-ELIA

    Κανόνες και/ή συμβάσεις

    Κατάσταση επεξεργασίας της εγγραφής

    Τελικό

    Επίπεδο λεπτομέρειας της περιγραφής

    Ολόκληρο

    Ημερομηνίες δημιουργίας, αναθεώρησης ή κατάργησης της περιγραφής

    Ημερομηνίες δημιουργίας 4/3/2026

    Γλώσσα(ες)

    • Ελληνικά

    Αλφάβητο(α)

    • Ελληνικό

    Πληροφορίες για τη σύνταξη/ενημέρωση της περιγραφής

    Νίκα Δέσποινα

    Σημεία πρόσβασης

    Σημεία Πρόσβασης